Peak oil en de glastuinder in mij

Inderdaad, ‘ze’ komen er wel weer uit. Ook ná peak oil zullen Hollandse tomaten, komkommers en paprika’s de Europese markten overstromen. All of niet gere-exporteerde rozen, anjers of lelies uit Nederland of Kenya zullen in het kielzog van de top drie van de Nederlandse groentenglastuinbouw hun weg naar de consument in Duitsland, Frankrijk en Engeland weten te vinden. Ongetwijfeld!

‘Het’ systeem wankelt wellicht even, zoals in 1992 bij het toetreden van Spanje tot de EEG toen de Nederlandse glastuinbouw 2 jaar een diepe recessie doormaakte. Of zoals in 1980 tot 1983 toen de tweede oliecrisis en de daarmee gepaard gaande prijsverhogingen een slachting aanrichtte onder glastuinbouwbedrijven.

Techno Earthships

Het kapitalisme heeft nog nooit om technoredenen gewankeld. Net als nu barstte het alleen in haar voegen onder wanbeheer, corruptie en hoogmoed. Het systeem is ongelooflijk behendig tot technisch bijsturen. Dat bewijst Duitsland waar in korte tijd nu al 3% van de energiebehoefte middels alternatieve energiebronnen wordt ingevuld. (In Nederland minder dan 1%) In minder dan 10 jaar tijd slaagde de glastuinbouw in Nederland er in haar energiegebruik te halveren. Tot dat er nu al de eerste kassen gebouwd zijn die meer energie opleveren dan dat er in gaat. Techno Earthships zou je ze kunnen noemen. Andere sectoren uit de economie zullen volgen.

Rijk tegen arm

En is dat dan dé oplossing? Ook voor mij? Nee, ondanks een licht gevoel van trots, tenslotte ben ik een geboren kastuinderkind. Nee, het is niet mijn oplossing. Want het systeem overleeft alleen bij de gratie van de uitstoting. Ook in de tuinbouw kon de afgelopen 15 jaar 50% van de ondernemers zijn biezen pakken, afgevallen in de ratrace van het kapitalistische groeimodel. Nog nooit stonden er zoveel mensen langs de kant. Je vindt ze terug in de talloze re-integratietrajecten, begeleid wonen complexen, sociale werkvoorzieningsschappen en op straat, in de goot. Aan de drank, de dope of de pillen. Of gek. Dáár is waar peak oil toe gaat leiden. Tot een extreme uitstoot van mensen. Technisch zal de eilite in het systeem zich wel redden, immers de oplossingen zijn er in feite al, maar alleen te bereiken voor hen die het kunnen betalen.

Ach, natuurlijk zal de alternatieve energievoorziening tot op zekere hoogte gedemocratiseerd worden en ook bereikbaar worden voor wellicht de lower middle class. In de VS is 15% van de bevolking onverzekerd. Denk dáár aan als je aan peak oil denkt. Of lees ‘de Moeder’ van Maxim Gorki.

Peak oll is uiteindelijk niets anders dan klassenstrijd.

Klassenstrijd

Daarom moet de escape die wij voorstaan, het alternatief dat we bieden, ook in de eerste plaats bestemd zijn voor die onderklasse: die moet gebufferd worden. Haar energie en voedselvoorziening moet veilig gesteld worden, haar huizen beschermd, haar scholing en gezondheidszorg gewaarborgd.

Dáár is waar peak oil over gaat. En maakt een al te grote verstengeling met de overheid tot een gevaar voor de beweging. Immers, heeft de overheid ooit, in essentie, de kant van de armen gekozen? Heeft de overheid ooit wat anders gedaan dan ‘het systeem’ te redden? Dat begon al bij een verbod op de Meentes in 1829, waarbij honderdduizenden mensen de toegang tot grond en eigen voedsel en hakhoutvoorziening werd ontzegd. De steden liepen vol met van het platteland verjaagde sloebers. Inderdaad, regelrecht in de fuiken van de opkomende industrieën. Arbeiders konden ze worden, evenals hun kinderen. Arm en berooid.

Kanonnenvoer

En nu toch weer? Bos redt ‘het’ systeem met nooit vertoonde bedragen. De staatsschuld schiet weer omhoog en de dekking wordt twijfelachtig. In de VS zijn weer 700.000.000.000 dollarbiljetten bijgedrukt om met name de banken te redden (slechts 200.000.000.000) is daarvan bestemd voor de particulieren en kleine bedrijven). Tot de bom barst en de dekking niet meer geloofd wordt. Zimbabwaanse inflaties kunnen ons te wachten staan. En niets heeft meer waarde. Zal de overheid dán eindelijk wél opkomen voor de armen? Forget it, op voorhand. De geschiedenis heeft te vaak aangetoond dat onder zulke omstandigheden de overheid er NIET zal zijn. Omdat ze geen geld meer heeft en dan ook pas de werkelijke macht van de elites blijkt. De armen? Kanonnenvoer zullen ze worden, in de oorlogseconomieën die zullen volgen.

Taal

Nogmaals, de escape die wij voorstaan, de alternatieven die we bieden, moeten op voorhand die keuze maken, in alles wat we doen. We moeten de toegang tot de grond, voedselvoorziening, energie en water voor de (nieuwe) arme mensen herstellen. Deels als toen in nieuwe Meentes, deels met behulp van modene techologie, gedemocratiseerd en betaalbaar. Vroeg of laat zal die doelstelling botsen met die van ‘de’ overheid, grote bedrijven en banken. Vroeg of laat zal die tegenstelling ook leiden tot een schifting in onze eigen gelederen. Je ontkomt er niet aan keuzes te maken, hoe subtiel ze ook op je afkomen. De klassenstrijd is niet voorbij, al zou ik er graag een ander woord voor hebben uitgevonden.



Plaats een reactie